Mamazone

Gertruda – imię, imieniny, znaczenie, pochodzenie

28 maja 2025

Czy Gertruda „dzielnie walczy oszczepem”? Nawet jeśli nie, to powinna się nauczyć, bo to właśnie oznacza jej imię. Żarty żartami, a przecież z Gertrudy nie ma co dworować, wszak ta kobieta jest silną osobowością. Jakie znaczenie niesie ze sobą to mocne imię pochodzenia germańskiego?

uśmiechnięta dziewczynka
Depositphotos

Gertruda – imieniny

Z kwiatami i czekoladkami można przyjść do Gertrudy 17 marca, 13 sierpnia lub 16 listopada.

Pochodzenie imienia Gertruda

W Polsce to imię żeńskie pochodzenia germańskiego występuje od XI wieku, głównie na Śląsku. Złożone jest z wyrazów ger („oszczep”) oraz truda („siła”, „moc”), co można tłumaczyć jako „silna w walce oszczepem”.

Jak podaje Jan Grzenia w „Naszych imionach”, w dokumentach pojawiało się w następujących formach:

  • Gertrudis (1223 r.),

  • Girtrudis (1236 r.),

  • Getruda (1251 r.),

  • Truda (1387 r.),

  • Gierka (1354 r.).

Współcześnie w Polsce żyje 12 567 pań o imieniu Gertruda*. Dziś imię to nie jest już nadawane.

Gertruda – znaczenie imienia

Andrzej Sieradzki w „Księdze imion i patronów” nazwał kobietę noszącą imię Gertruda „Napoleonem w spódnicy”. Powód? Gertruda jest odważna, odporna psychicznie i zdecydowana. Przeciętna Gertruda to choleryczka, a czasem nawet despotka.

W miłości zamknięta w sobie, nieufna i zaborcza.

Może być kompetentną lekarką i farmaceutką. Jej zdolności przywódcze sprawiają, że sprawdzi się wszędzie tam, gdzie będzie mogła rządzić.

Zdrobnienia imienia Gertruda

Jak zdrobniale można powiedzieć na Gertrudę? Gertrudka, Truda, Trudka, Trudzia, Gerta, Gierka.

Gertruda – odmiana imienia

  • Mianownik: Gertruda (l. poj.), Gertrudy (l. mn.).

  • Dopełniacz: Gertrudy, Gertrud.

  • Celownik: Gertrudzie, Gertrudom.

  • Biernik: Gertrudę, Gertrudy.

  • Narzędnik: z Gertrudą, z Gertrudami.

  • Miejscownik: o Gertrudzie, o Gertrudach.

  • Wołacz: Gertrudo!, Gertrudy!

Gertruda – formy obcojęzyczne

Imię Gertruda brzmi podobnie w różnych językach:

  • j. angielski i j. francuski – Gertrude,

  • j. hiszpański i łacina – Gertrudis,

  • j. litewski – Gertruda, Gendruta,

  • j. ukraiński – Gertruda,

  • j. słowacki – Gertruda,

  • j. czeski – Gerd, Gertruda,

  • j. niemiecki – Gertrude, Truda, Gertrud, Gertrudis, Gertraud, Gertraude, Gerda, Gerta,

  • j. białoruski – Gertruda,

  • j. włoski – Gertrude, Geltrude.

Znane osoby o imieniu Gertruda

Imię Gertruda Świętosława nosiła córka Mieszka II Lamberta, księżniczka polska i królowa węgierska. Kto jeszcze? Do znanych Gertrud należą, m.in.:

  • Gertrude Stein – amerykańska pisarka,

  • Gertruda Konatkowska – polska pianistka,

  • Gertrud Bäumer – niemiecka działaczka ruchu kobiet,

  • Gertrude Pritzi – austriacka tenisistka stołowa, pięciokrotna mistrzyni świata,

  • Gertrude Ederle – amerykańska pływaczka,

  • Gertruda z Komorowskich Potocka – pierwsza żona Stanisława Szczęsnego Potockiego,

  • Gertrude Baumstark – rumuńska szachistka,

  • Gertrude Lawrence – angielska aktorka,

  • Gertrud Gabl – austriacka narciarka alpejska,

  • Gertrude Käsebier – amerykańska fotografka,

  • Gertrude Niesen – amerykańska piosenkarka i aktorka,

  • Gertrude Jekyll – brytyjska architekt ogrodów,

  • Gertrude Pridgett – amerykańska wokalistka bluesowa,

  • Gertrude Bell – brytyjska podróżniczka, pisarka, alpinistka.

Przysłowia z imieniem Gertruda

  • „Święta Gertruda (17 marca), zaprzęgaj woły do pługa”.

Nazwiska od imienia Gertruda

Do nazwisk, jakie powstały od imienia Gertruda, należą: Gertych, Gertrych, Gertruda, Giera, Gera, Gierka, Gierek.

Patroni Gertrudy

  • Święta Gertruda Wielka (1256-1302) – mistyczka, która od 5. roku życia przebywała w klasztorze w Helfa. Gdy miała 25 lat, zaczęła doznawać wizji ekstatycznych i proroczych. Jako świętą czczono ją już za życia. Jest patronką Ameryki Południowej i patronką USA.

  • Święta Gertruda z Nivelles (626-659) – ksieni klasztoru w Niveless (Belgia), patronka ogrodników.

  • Gertruda z Hackeborn (1232-1292) – założycielka klasztoru benedyktynek w Helfta, święta Kościoła katolickiego.

  • Gertruda z Delft (1300-1358) – stygmatyczka i mistyczka. Jej imię nigdy nie zostało wpisane do Martyrologium Rzymskiego, chociaż jest upamiętniona w różnych innych; jej kult jest czysto lokalny.

Bibliografia

Więcej o tym, jak dbamy o jakość naszych treści znajdziesz w Polityce Redakcyjnej Mamazone.pl.

  1. *Statystyka dotycząca imion pierwszych osób żyjących, posiadających aktualne zameldowanie na pobyt stały lub czasowy w Polsce, urodzonych przed 1 stycznia 2029 r., występujących w rejestrze PESEL. www.gov.pl – dane na styczeń 2025 r.
  2. dane.gov.pl
  3. Bogdan Kupis, Bogna Wernichowska, Jan Kamyczek i inni, Księga imion, wyd. Książka i wiedza, Warszawa 1975.
  4. Jan Grzenia, Nasze imiona, Świat Książki, Warszawa 2002.
  5. Andrzej Sieradzki, Księga imion i patronów, wyd. Videograf II. Chorzów 2008.



Więcej na ten temat