Powiększone węzły chłonne u dziecka – jakie są przyczyny?

Ocena: 5.00/5 Głosów: 1
Ta treść była już przez Ciebie oceniana!

Najczęściej powiększone węzły chłonne u dziecka pojawiają się na szyi i w pachwinach. Póki wyczuwalne przez opiekunów guzki i gulki są drobne, a dziecko ma objawy lekkiej infekcji, nie należy się obawiać. Kiedy powiększone węzły chłonne szyi czy pach należy skonsultować z lekarzem? Co powinno szczególnie nas zaniepokoić?

Fotolia

Powiększone węzły chłonne pod pachami, szyjne, pachwinowe – co to znaczy?

 

Węzły chłonne to struktury wchodzące w skład układu immunologicznego, razem z naczyniami limfatycznymi, rozmieszczone są w obrębie całego ciała człowieka. Filtrują one przepływającą przez nie limfę, działając jak sita o małych oczkach. Potrafią w ten sposób wyłapać zarazki, komórki nowotworowe i białe krwinki, które stymulują wytwarzanie w nich przeciwciał. Kiedy taki węzeł ma dużo pracy, naturalnie rozrasta się, by sprostać zadaniu.

Około 80 proc. przypadków powiększonych węzłów chłonnych u dziecka wynika z zapalenia w drogach oddechowych. Najczęściej obserwujemy wtedy łagodną miejscową limfadenopatię, czyli wystąpienie u dziecka guzka na szyi, guzka za uchem lub guzka pod żuchwą. Miejscowe powiększenie węzłów chłonnych w pachwinach, pachach czy na szyi, mogą powodować też popularne w wieku dziecięcym wirusy (np. Epstein-Barr wywołujący mononukleozę, cytomegalowirus), pierwotniaki – np. toksoplazmoza i bakterie (np. w okolicy najbliższych zakażonych ran jak w chorobie kociego pazura).

Wymienione wyżej wirusy mogą też powodować uogólnione powiększenie węzłów chłonnych, czyli w przynajmniej dwóch z wymienionych wyżej lokalizacji. Typowe odczynowe węzły chłonne, powiększające się jako odpowiedź organizmu na czynnik zapalny, osiągają rozmiary do 2 cm średnicy, w dotyku są sprężyste, przesuwalne względem podłoża. Często występuje też ból węzłów chłonnych

 

Przyczyny powiększonych węzłów chłonnych u dziecka 

 

Rzadziej występują powiększone węzły chłonne po szczepionce (DTP i BCG). Zdarza się także, że dochodzi do zapalenia węzłów chłonnych u dziecka. Obserwujemy wówczas niebolesne guzki na szyi z jednej strony. Choroba rozwija si e najczęściej u dzieci przed 6 rokiem życia, nie dając dodatkowych objawów infekcji. Wystąpić może jedynie zaczerwienienie skóry w okolicy powiększonego węzła chłonnego. Guzek pod żuchwą może wiązać się z chorobami zębów i przyzębia, z kolei guzek za uchem czy na karku z różyczką bądź odrą. 

Do innych rzadkich przyczyn powiększonych węzłów chłonnych u dziecka należy zaliczyć:

  • nowotwory w tym chłoniaki i białaczki;
  • chorobę Kawasaki – powiększone węzły chłonne na szyi i utrzymująca się mimo antybiotyku wysoka gorączka;
  • choroby alergiczne (atopowe zapalenie skóry, astmę itp.);
  • choroby autoimmunologiczne, metaboliczne;

Zdarza się również, że obserwujemy powiększone węzły chłonne po lekach.

 

Guzek na szyi, pod pachą, za uchem – kiedy do lekarza? 

 

Wiemy już, że kiedy u dziecka z objawami infekcji znajdziemy gulkę za uchem, traktujemy to jako naturalną reakcję układu immunologicznego. Kiedy jednak nie widzimy podstaw do obecności guzków? Kiedy obserwujemy powiększone węzły pachwinowe bez cech infekcji okolicy krocza, nóg czy zakażenia ogólnoustrojowego?

Są to przesłanki do diagnostyki malucha w kierunku nowotworów. Węzły chłonne zmienione przerzutowo czy powiększające się w przebiegu chłoniaka są twarde, przypominając w dotyku kamyki pod skórą, niebolesne, nieprzesuwalne względem podłoża i z tendencją do zrastania się w pakiety. Mogą one osiągać znaczne rozmiary (>3–4 cm średnicy).

Nowotworom towarzyszą też inne objawy, jak przewlekłe stany gorączkowe, chudnięcie, niedokrwistość (osłabienie, blada skóra), bóle kości, poty nocne itp. Jednakże zdarzają się sytuacje, gdzie w ramach szerokiej diagnostyki przewlekle obserwowanych guzków można znaleźć przepuklinę pachwinową, torbiele szyi, a u chłopców jądro w kanale pachwinowym.

 

Jakie badania wykonać, kiedy dziecko ma powiększone węzły chłonne?

 

Przyczyna powiększonych węzłów chłonnych u dziecka bywa trudna do ustalenia. Lekarz pediatra może podjąć ich wstępną diagnostykę, a na bardziej zaawansowaną skierować dziecko do hematologa. Kiedy dziecko ma powiększone węzły chłonne, w pierwszej kolejności należy je zbadać przeprowadzić wywiad i zrobić badania krwi (np. morfologia z rozmazem, wykładniki stanu zapalnego, wykładniki czynności wątroby).

Dalej wykonuje się RTG klatki piersiowej i USG brzucha dla oceny niedostępnych w badaniu węzłów chłonnych obecnych w śródpiersiu (w klatce piersiowej) i brzuchu oraz diagnostyki innych chorób, które mogą być przyczyną powiększenia węzłów. Jeszcze dokładniejszych informacji dostarczają tomografia komputerowa i rezonans.

Niezbędne jest też USG guzka, żeby ocenić czy jego budowa jest typowa, czy też jest zmieniony przez nowotwór, przedłużające się zapalnie lub może okazać się torbielą. W tym czasie można wykonać, według decyzji lekarza, badania immunologiczne z krwi, by stwierdzić czy dziecko nie ma infekcji (CMV, EBV, tokosoplazmoza, jersinioza, gruźlica itp.). Czasami niezbędna okazuje się biopsja węzła, a nawet wycięcie go w całości do badania histopatologicznego.

Tematy: powiększone węzły chłonne u dziecka, powiększone węzły chłonne pod pachą, guzek za uchem u dziecka, powiększone węzły chłonne pachwinowe

Komentarze