USG bioderek – wskazania, przebieg, przygotowanie i wyniki USG stawów biodrowych

Ocena: 3.91/5 Głosów: 4
Ta treść była już przez Ciebie oceniana!

USG stawów biodrowych to badanie obrazowe wykonywane u każdego dziecka w celu wykrycia dysplazji. Powinno być przeprowadzone u noworodka po urodzeniu oraz w pierwszych kilku tygodniach życia dziecka. USG bioderek niemowląt jest badaniem szybkim, bezbolesnym i bezpiecznym, dlatego można wykonywać je bez obaw. Specjalne przygotowanie do badania stawów biodrowych u dziecka nie jest wymagane. Jeśli wyniki USG bioder u niemowlaka wskazują na dysplazję stawów biodrowych, stosuje się specjalną ortezę.

Fotolia

Dysplazja stawu biodrowego – u noworodków i niemowląt

 

Dysplazja stawu biodrowego u dziecka to niedorozwój stawów biodrowych. Fizjologicznie u noworodków i niemowląt występuje niedojrzałość stawów, która manifestuje się ich delikatnością i brakiem stabilności.

Dojrzałość i stabilność stawów biodrowych u dziecka osiągnięta zostanie dopiero około 1. roku życia. Niekiedy fizjologicznej niedojrzałości stawów biodrowych towarzyszy dysplazja bioder.

W prawidłowych warunkach panewka biodrowa pasuje idealnie do głowy kości udowej. Zapewnia to stabilność stawów i ich właściwą ruchomość. Niekiedy jednak główka kości udowej nie jest zbyt zaokrąglona bądź panewka jest zbyt płytka – wtedy mamy do czynienia z dysplazją. W Polsce problem tej choroby stawów biodrowych dotyczy około 4 na 100 noworodków.

 

Dysplazja bioder – jakie są przyczyny?

 

Trudno jest jednoznacznie określić przyczyny dysplazji u dzieci. Na pewno część przypadków uwarunkowana jest genetycznie – stwierdza się rodzinne występowanie wady.

Ponadto dysplazja stawów biodrowych u niemowląt kilkukrotnie częściej dotyka dziewczynek niż chłopców. Kolejne czynniki ryzyka dysplazji to:

  • położenie miednicowe dziecka podczas porodu,
  • duża masa urodzeniowa dziecka,
  • pierwszy poród,
  • ciąża mnoga.

Wśród przyczyn dysplazji stawu biodrowego wymienia się także nieprawidłowe obchodzenie się z noworodkiem – zawijanie z wyprostowanymi nóżkami, układanie dziecka tylko na boku czy noszenie dziecka tyłem do siebie.

 

Badanie bioderek u niemowląt – kiedy wykonać, jakie są wskazania?

 

USG bioderek wykonywane jest u każdego noworodka po urodzeniu, jeszcze podczas pobytu w szpitalu. Potem zalecane są jeszcze dwa badania profilaktyczne: około 46. tygodnia życia oraz około 12–16. tygodnia życia. W praktyce wykonywane jest często tylko jedno badanie USG stawów biodrowych u niemowląt między 6. a 16. tygodniem życia.

Wskazaniem do USG stawów biodrowych u dziecka – poza czystą profilaktyką – jest zauważenie objawów niestabilności stawów biodrowych. Mowa o następujących symptomach dostrzeganych przez specjalistę:

  • objaw Ortolaniego, czyli przeskakiwania bioderka, gdy dziecko leży tyłem na plecach; wyczuwalne jest przeskakiwanie głowy kości udowej podczas nacisku na oba zgięte uda przy maksymalnym ich odwodzeniu,
  • objaw Barlowa, czyli wyważania stawu; gdy dziecko leży na plecach, należy odwodzić udo z jednoczesną rotacją na zewnątrz; zauważyć można wtedy przemieszczenie główki kości udowej poza panewkę stawu biodrowego i wyczuwalny powrót główki kości udowej do panewki.

Warto wspomnieć także o niepokojących symptomach, które może zauważyć sam rodzic. Należy zgłosić się do ortopedy dziecięcego, gdy zauważymy u malucha nienaturalne lub niesymetryczne ułożenie nóżek, opór podczas poruszania kończyną dolną, różnice w długości nóżek bądź niesymetryczne fałdki między pośladkami a udami.

 

USG stawów biodrowych – przygotowanie i przebieg

 

Badanie USG bioderek u dziecka najczęściej wykonywane jest na podstawie skierowania przez lekarza, wystawianego nie tylko przy stwierdzeniu nieprawidłowości w badaniu fizykalnym.

Skierowanie na USG bioder u niemowląt wystawiane jest często w ramach profilaktyki. Wystawia je ortopeda dziecięcy. Warszawa, Kraków czy inne miasta organizują bezpłatne profilaktyczne badania bioderek, którymi objęte są wszystkie dzieci zameldowane w danym mieście.

Jeśli rodzicowi zależy na wykonaniu badania bioder niemowlęcia i chce poprosić lekarza o skierowanie – warto zrobić to odpowiednio wcześniej, gdyż czas oczekiwania na USG może sięgać kilku tygodni. Jeśli rodzic zdecyduje się natomiast na badanie płatne – cena USG bioderek to od kilkudziesięciu do stu złotych.

Badanie USG bioder u dziecka nie wymaga żadnego przygotowania. Jest to procedura całkowicie bezpieczna, nieinwazyjna i bezbolesne. Pozycja do badania bioderek to leżenie na boku lub na plecach. Przed jego wykonaniem należy rozebrać maluszka od pasa w dół i zdjąć pieluszkę.

Lekarz aplikuje na skórę dziecka żel i przykłada głowicę do ciała. Badanie trwa od kilku do kilkunastu minut, a wynik USG bioder można poznać natychmiast. Ogromną zaletą jest możliwość przebywania rodziców przy dziecku podczas całej procedury.

 

Pierwsze USG bioderek – wynik dysplazja – co robić?

 

W przypadku stwierdzenia jedynie niewielkich nieprawidłowości w badaniu na stawy u niemowlęcia, wystarczy odpowiednia technika pieluszkowania. Lekarz zapewne zaleci częste układanie malucha na brzuszku i tzw. szerokie pieluszkowanie. Jeśli natomiast w USG stawu biodrowego zdiagnozowana zostanie dysplazja – konieczne jest założenie tzw. ortezy biodrowej. Aparat ten podtrzymuje nóżki niemowlęcia w pozycji odwiedzenia oraz zgięcia, co zapewnia optymalne ułożenie główki kości udowej w panewce.

Orteza może być zdejmowana jedynie podczas zabiegów pielęgnacyjnych. Warto jednak zadbać o to, aby aparatura była noszona przez cały okres zalecany przez ortopedę. Najczęściej wystarczają 2–3 miesiące.

 

Źródła:

  • https://pediatria.mp.pl/prawidlowyrozwoj/rozwojfizyczny/52301,dysplazja-stawu-biodrowego-u-dzieci
  • https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmedhealth/PMH0005606/
  • http://pediatrics.aappublications.org/content/105/4/e57.long
Tematy: dysplazja, dysplazja stawów biodrowych, USG bioder, USG bioderek u dziecka, USG bioderek u niemowlaka, badanie bioder u dziecka, badanie stawów biodrowych

Komentarze