Rozwój stopy u dziecka

Ocena: 5/5 Głosów: 10
Ta treść była już przez Ciebie oceniana!

Stopy dziecka przypominają budową stopy dorosłego dopiero między 8. a 10. rokiem życia. Przez wszystkie poprzednie lata, rozpoczynając już od okresu noworodkowego, zachodzi w nich wiele zmian. Jak zadbać, by rozwój tych niezwykle ważnych części ciała przebiegał prawidłowo?

Stopa dziecka – z chrząstki do kości

Nie bez powodu mówi się, że stopy noworodka to część ciała, którą chciałoby się „schrupać” – są ujmujące nie tylko z uwagi na maleńki rozmiar, ale także z powodu niezwykłej miękkości i delikatności. Cechy te wynikają z specyficznej dla tego okresu życia budowy układu kostno-stawowego: kości stopy nie są jeszcze rozwinięte i mają postać delikatnych chrząstek.

Około 1. roku życia dziecka wielu rodziców z niepokojem zauważa, że stopy malca nie mają charakterystycznego łuku – są niemal płaskie. Na tym etapie życia jest to jednak naturalne, ponieważ łuk jest zakryty przez poduszeczkę tłuszczową. Mówi się wówczas o fizjologicznym (pozornym) płaskostopiu, które z czasem powinno zaniknąć. Naturalne jest również, że stopy dziecka skierowane są delikatnie do wewnątrz – to zjawisko supinacji.

Po pierwszych urodzinach chrząstki w stopie zaczynają twardnieć i stopniowo przemieniają się w kości, wzmocnieniu ulegają również mięśnie oraz wiązadła. To właśnie dzięki tym zmianom dziecko może zacząć stawiać pierwsze kroki.

Kolejna znacząca zmiana przychodzi w drugim roku życia – można wtedy zauważyć, że stópki dziecka coraz bardziej kierowane są do zewnątrz. U części maluchów już na tym etapie zanika poduszka tłuszczowa. Brak łuków nie powinien jednak niepokoić – proces zanikania wspomnianej poduszeczki może rozpocząć się nawet przed 3. rokiem życia.

4-letnie dziecko powinno mieć już wyraźnie zaznaczone łuki podłużne i poprzeczne oraz ustawiać stopy w prawidłowy sposób – czyli lekko do zewnątrz. W miarę upływu czasu procesy te będą się pogłębiać, a między 8. a 10 rokiem życia dziecka jego stopy będą przypominać budową stopy osoby dorosłej.

Przygotowanie stopy dziecka do chodzenia

Dla prawidłowego rozwoju stóp najbardziej istotny jest okres, w którym maluch uczy się chodzić. Na co wówczas warto zwrócić szczególną uwagę? O czym należy pamiętać?

  • Nie zachęcaj dziecka do chodzenia i nie pomagaj mu

Pierwsze kroki dziecka to wyjątkowe wydarzenie, którego jednak nie można przyspieszać. Poważnym błędem jest zachęcanie malucha do chodzenia poprzez trzymanie go za obie rączki. Oczywiście samemu zainteresowanemu bardzo się to spodoba – do tego stopnia, że będzie się później takiej pomocy domagać. Może to jednak prowadzić do nadmiernego obciążenia stóp i deformacji (pamiętaj o chrząstkach!), a także do pominięcia etapu raczkowania. To ostatnie ma ogromny, pozytywny wpływ na rozwój dziecka.

  • Nie wkładaj dziecka do chodzika

Chodzenie w chodziku sprawia dziecku radość i może przynieść chwilę wytchnienia rodzicom, ale ma swoją cenę. Dziecko, które porusza się w takim „pojeździe”, odpycha się palcami, w nieprawidłowy sposób obciążając stopy – co może prowadzić do powstania wad postawy. Ponadto ustawia miednicę i kręgosłup w nieprawidłowy sposób, obciąża niektóre partie mięśni i nie trenuje zmysłu równowagi.

  • Pozwalaj chodzić na bosaka

Chodzenie na bosaka to mnóstwo korzyści dla dziecka. Po pierwsze – maluch równomiernie rozkłada stopę na płaskiej powierzchni, dzięki czemu lepiej amortyzowane są wszelkie wstrząsy. Lepsza amortyzacja to z kolei większe bezpieczeństwo stawów i kręgosłupa.

Po drugie, bosa stopa ma kontakt z różnymi fakturami, co ma pozytywny wpływ na jej rozwój i zmniejsza ryzyko wystąpienia płaskostopia. W końcu po trzecie – chodzenie na bosaka świetnie służy odporności.

Wybór pierwszych butów

Równie istotne, co stosowanie się do powyższych wskazówek, jest zakupienie dziecku odpowiednich butów. Chodzi oczywiście o obuwie do chodzenia, a nie o tzw. „niechodki”, które służą tylko do ozdoby lub ogrzania stóp.

Kupując pierwsze buty dla dziecka, zwróć uwagę na:

  • elastyczność podeszwy – powinna ona zginać się w 1/3 długości (z przodu),
  • odpowiedni rozmiar – buty nie mogą być ani za duże, ani za małe; nie wolno kupować butów „na zapas”,
  • lekkość – im lżejszy bucik, tym lepiej,
  • szerokość noska – ruchy palców nie mogą być krępowane,
  • obcas – najlepszy to ten płaski i szeroki,
  • wysokość – poniżej kostki; z oczywistych względów nie dotyczy to obuwia zimowego,
  • zapiętek – musi dobrze przylegać,
  • zapięcia umożliwiające swobodną regulację,
  • materiał wykonania – musi przepuszczać powietrze, tak aby stopa mogły „oddychać”.

Na koniec ważna uwaga – dziecko, już niezależnie od wieku, zawsze powinno mieć nowe buty (a nie po siostrze, bracie, kuzynie itd.). Wkładając stopy dziecka w używane buciki, musisz mieć świadomość, że zwiększasz ryzyko ich nieprawidłowego rozwoju.

 

Bibliografia:

  1. Borkowska Maria , Gelleta Izabela, „Wady postawy i stóp u dzieci”, wyd. PZWL, 2014
  2. Winczewski Piotr, „Profilaktyka i korygowanie płaskostopia”, wyd. Harmonia, 2018
  3. Skalska, „Dzieckow gabinecie podologicznym”, wyd. MD Print, 2016

 

 

Komentarze