Nauka dobrych manier
Agnieszka Krakowiak, pedagog
Na nauczenie dziecka dobrych manier nigdy nie jest za wcześnie. Małe dzieci uczą się poprzez naśladowanie dorosłych - uczmy je więc witać się, kulturalnie jeść, używać zwrotów grzecznościowych, właściwie zachowywać się w sklepie, na ulicy, na placu zabaw.
Zwroty grzecznościowe
Używamy ich codziennie, w każdej niemal sytuacji - to słowa:
"proszę", "dziękuję", "przepraszam", "dzień dobry", "do widzenia".
Tych ważnych zwrotów dobrze jest uczyć dzieci jak najwcześniej!
Ważne, aby w obecności najmłodszych jak najczęściej je powtarzać,
bo właśnie w taki sposób dzieci się ich uczą.
Słowom powinny towarzyszyć gesty - maluchy przy każdej okazji
nas obserwują; widzą, kiedy i jak się zachowujemy, kiedy mówimy
"trzy magiczne słowa" i jakie gesty temu towarzyszą. Kiedy się
witamy - podajemy zazwyczaj dłoń, kiwamy głową. Gdy za coś
dziękujemy - jest nam wtedy miło, jesteśmy wdzięczni. Kiedy za coś
przepraszamy, jest nam przykro. Dzieci nas bardzo dokładnie
obserwują, w ten sposób uczą się od nas wielu zachowań.
Należy pamiętać, że nauka dobrych manier wiąże się z
wytrwałością i ciągłymi ćwiczeniami. O używaniu zwrotów
grzecznościowych trzeba dziecku cały czas przypominać, by nabrało
pewności, że są one ważne i potrzebne w życiu. Ich używanie powinno
stać się nawykiem. Dziecko lubi dużo wiedzieć, tłumaczmy mu więc, w
jakim celu coś robimy, dlaczego gdy chcemy być grzeczni i dobrze
się zachowywać, używamy określonych zwrotów.
Nauka dobrych manier dotyczy wielu sfer, nie tylko używania
właściwych zwrotów grzecznościowych - to także nauczenie dziecka
właściwego zachowania się przy stole, kulturalnego jedzenia,
odpowiedniego zachowania się w środkach komunikacji, w trakcie
różnych sytuacji w domu, przedszkolu, sprzątania po sobie.
Właściwe zachowanie przy stole
Kiedy siedzimy z dzieckiem przy wspólnych stole, uczymy je
kulturalnie spożywać posiłek, ale nie tylko tego. Dziecko powinno
nauczyć się prawidłowo trzymać sztućce, powinno dowiedzieć się, do
czego służy serwetka, w jaki sposób jej używamy. Należy zwracać
uwagę, że nie powinno się jeść rękami (zwłaszcza, gdy dziecko jest
już przedszkolakiem), mlaskać, pić głośno napojów. W nadarzającej
się sytuacji dziecko może towarzyszyć nam w nakrywaniu do stołu,
próbować samodzielnie nakładać posiłek.
Dobre maniery to także właściwa postawa przy stole, skupienie
się na jednej czynności - jeśli jemy, to nie bawimy się, nie
czytamy, nie huśtamy na krześle, nie rozmawiamy, nie przeszkadzamy
innym w spożywaniu posiłku.
Dobre zachowanie w różnych miejscach
publicznych
Dziecko bywa w różnych miejscach i na każdym kroku powinno się
uczyć właściwie w nich zachowywać. Dotyczy to także komunikacji
miejskiej. Nie rozmawia się tam zbyt głośno, ustępuje się miejsca
starszym osobom. To także elementy dobrego zachowania.
Dzieci lubią się bawić, mają swoje zabawki, używają zabawek w
przedszkolu.. Nauczmy malucha, że po zabawie trzeba sprzątnąć
zabawki. Najlepiej zacząć od pokazania dziecku gdzie układamy
zabawki, przypominaniu, że robimy to za każdym razem po
zabawie. W pewnym momencie stanie się to nawykiem.
Jeśli chodzi o czynności samoobsługowe w toalecie - mycie rąk po
każdym wyjściu z toalety, mycie zębów kilka razy w ciągu dnia -
takie nawyki najlepiej wpajać dziecku poprzez pokazywanie danych
czynności. Najlepiej robić to poprzez zabawę; można wymyślać różne
historyjki, wspólnie je z dzieckiem tworzyć, razem się bawić. Tak
łatwiej będzie maluchowi nauczyć się wielu rzeczy.
Aby nauczyć i zachęcić dziecko do mycia zębów, można
razem wybrać się do sklepu po szczoteczkę i pastę do zębów. Dziecko
będzie mogło ją samodzielnie wybrać.
Kiedy mają miejsce sytuacje, na które nie ma się wpływu - np.
potrzeba kichnięcia - pokażmy dziecku, jak należy się zachować, jak
wykorzystać chusteczkę higieniczną i do czego ona służy.
Ważną umiejętnością jest nauczenie dziecka informowania o każdej
sytuacji, w której chce odejść robić coś innego. Takie nawyki
dziecko przyjmuje już w przedszkolu, ale powinny być one
nieustannie ćwiczone. Dziecko powinno mieć świadomość, że nie wolno
mu niczego robić bez pozwolenia dorosłych - nie może samo się
oddalać, odchodzić od mamy, taty, opuszczać miejsca, w którym
wspólnie z kimś przebywa.
Także dbanie o swój wygląd zewnętrzny to bardzo ważny aspekt w
nauczeniu dobrych manier - podczas nauki ubierania się trzeba
pokazywać dziecku także, że ważne jest dbanie o czystość stroju, o
jego ładny i estetyczny wygląd. Podobnie dbamy o swój cały
wizerunek - czeszemy się, myjemy, zmieniamy ubranie, pierzemy je,
gdy jest brudne.
Nauczenie dziecka dobrych manier to długi proces, wymaga czasu,
cierpliwości i powtarzalności. Ważne jest, by go nie przerywać.
Można w tym celu pomóc sobie maskotką, którą na początku uczymy
właściwego zachowania. Dzieci będą robiły to samo, ucząc misia
dobrych manier, same się ich nauczą. Warto skorzystać z takiej
pomocy.
Artykuł został wydrukowany z serwisu www.mamazone.pl.