Jak dostać alimenty
Bożena Ławnicka
Czego potrzebuje każde dziecko? Miłości, zrozumienia, akceptacji. Tego jednak prawo nie reguluje. Co innego, jeśli chodzi o utrzymanie dziecka i finansowanie jego potrzeb.
To obowiązek, który powstaje z chwilą narodzin dziecka i kończy
się - w myśl Kodeksu Rodzinnego - z chwilą jego usamodzielnienia.
Nie oznacza to dnia, w którym dziecko osiąga pełnoletniość, ale gdy
zaczyna pracować i samo finansować swe potrzeby. W przypadku dzieci
chorych, kalekich, które samodzielności nie osiągną nigdy,
obowiązek ich utrzymywania ciąży na rodzicach do śmierci.
Spróbuj umowy
Gdy rodzina jest pełna, ojciec i matka wspólnie łożą na dzieci i
zapewniają im to, czego potrzebują. Sytuacja się komplikuje, gdy
rodzice postanawiają się rozstać albo gdy jedno z nich, choć
formalnie pozostaje w związku, faktycznie nie "dokłada się" do
wspólnego gospodarstwa. Gdy pieniędzy na dzieci brakuje, pozostaje
wystąpienie o alimenty.
Zanim odda się sprawę do sądu, można spróbować się porozumieć i
zawrzeć umowę prywatną, poświadczoną notarialnie, w której rodzice
wspólnie określą wysokość alimentów i wskażą osobę obowiązaną do
ich uiszczania. Jeśli takie polubowne, i z pewnością korzystne dla
dziecka rozwiązanie, nie jest możliwe, opiekunowi pozostaje
wystąpienie na drogę sądową.
Jak pisać pozew
Pismo zatytułowane "pozew o alimenty" składa się w biurze
podawczym Sądu Rejonowego właściwym dla miejsca zameldowania osoby,
której ma przysługiwać świadczenie. Wniosek można także wysłać
listem poleconym. Pozew jest kierowany do wydziału rodzinnego sądu.
Małoletnie dziecko w sądzie reprezentuje rodzic faktycznie
sprawujący nad nim opiekę.
W pozwie trzeba podać wszystkie dane pozywającego i pozwanego, a
więc imiona, nazwiska, adresy, wysokość żądanych alimentów wraz z
uzasadnieniem. Należy wykazać w nim potrzeby dziecka i możliwości
finansowe pozwanego rodzica. Do wniosku warto dołączyć wszelkie
dokumenty, które mogą potwierdzać, jakie wydatki ponoszone są na
dziecko, np. koszty przedszkola czy szkoły, zajęć pozalekcyjnych,
koszty leczenia, zaświadczenia o opłatach mieszkaniowych czy tych
związanych z korzystaniem z mediów. Do pozwu dołącza się również
zaświadczenia o zarobkach rodziców czy kredytach ich obciążających
oraz skrócony akt urodzenia dziecka, skrócony akt zawarcia ślubu
(jeśli rodzic nadal pozostaje w związku małżeńskim) lub wyrok
rozwodowy (w przypadku rozwodników).
Dobrze jest również dołączyć do pozwu wniosek o tak zwane
zabezpieczenie powództwa. Na tej podstawie sąd może nakazać
pozwanemu płacić alimenty jeszcze w trakcie trwania procesu.
Podstawą do przyznania alimentów jest stwierdzenie, że osoba o nie
występująca znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i nie jest
możliwe zaspokojenie jej potrzeb. Mimo iż w pozwie jest określona
żądana suma alimentów, to sąd indywidualnie określa ich wysokość.
Bierze przy tym pod uwagę potrzeby dziecka i możliwości pozwanego -
nie tylko jednak jego dochody, ale także to, ile mógłby zarabiać,
gdyby dołożył starań i odpowiednio wykorzystywał swoje zdolności i
kwalifikacje. Stowarzyszenie na Rzecz Praw Odpowiedzialnych
Rodziców, które udziela porad w kwestii alimentów, wyjaśnia, że
może tu chodzić o sytuację, w której pozwanym jest ojciec
informatyk. Pracuje on w kawiarence internetowej i zarabia netto
1500 zł. Jego była żona wnioskuje o alimenty w wysokości 500 zł
netto dla każde z trójki dzieci. Mimo iż kobieta żąda tyle, ile
były partner zarabia, sąd może przychylić się do jej wniosku,
uznając, że jako informatyk może on zarobić znacznie więcej, albo
zmieniając pracę albo przyjmując dodatkowe zlecenia.
Jak ustala się alimenty na dziecko i jak się o nie
starać? Radzi prawnik:
Potyczki sądowe
Wróćmy do postępowania sądowego. Po złożeniu wniosku sąd
kompletuje dokumenty potrzebne na rozprawę i wyznacza jej termin i
miejsce. Na pierwszym spotkaniu sąd wzywa strony do zawarcia ugody.
Jeśli do niej dochodzi, dalszy proces nie ma sensu, a zawarta ugoda
jest traktowana tak jak wyrok sądowy. Jeżeli porozumienia nie ma,
następuje dalsza procedura, czyli przedstawianie dowodów,
przesłuchania świadków i stron. Potem zapada wyrok. Osoba
ubiegająca się o alimenty może prosić sąd o nadanie wyrokowi
klauzuli natychmiastowej wykonalności. Jeśli wyrok nie jest
satysfakcjonujący, można się od niego odwołać do sądu okręgowego w
terminie 14 dni od otrzymania orzeczenia z uzasadnieniem.
Sprawa w sądzie może kończyć walkę o pieniądze na dzieci, a
może, niestety, ją dopiero rozpoczynać. Jeśli nieodpowiedzialny
rodzic mimo wyroku alimentacyjnego nie wywiązuje się ze swojego
obowiązku, trzeba zgłosić sprawę do komornika. Najlepiej do tego,
który jest najbliżej miejsca zamieszkania dziecka.
Sonda
Czy miałaś problem z uzyskaniem alimentów?
Zadanie dla komornika
Komornik na podstawie wniosku o wszczęcie egzekucji alimentów
rozpoczyna procedurę ściągania pieniędzy. Jest ona szybsza i
łatwiejsza, gdy rodzic niepłacący alimentów ma stałą pracę bądź
pobiera emeryturę. Wówczas komornik składa wyrok alimentacyjny u
pracodawcy lub w ZUS. Jeśli zobowiązany jest bezrobotny, pracuje
nielegalnie, ale ma jakiś majątek (samochód, działkę), komornik
może go zająć, sprzedać i oddać dług.
Jeśli działania komornika nie odniosą skutku, można wystąpić do
urzędu gminy o zaliczkę alimentacyjną. Od 1 października 2008 r.
ponownie istnieje finansowany z budżetu państwa Fundusz
Alimentacyjny, z którego wypłacane są świadczenia dla tych
opiekunów dzieci, którzy mają problem z wyegzekwowaniem alimentów
od nieodpowiedzialnych rodziców. (niezależnie od tego, czy alimenty
zostały zasądzone wyrokiem sądu czy też zawarto przed sądem
ugodę).
Aby otrzymać zaliczkę, komornik musi potwierdzić w gminie
bezskuteczność egzekucji odpowiednim zaświadczeniem. Można je od
komornika uzyskać samemu lub wystąpić o ich uzyskanie poprzez urząd
gminy lub ośrodek pomocy społecznej (w jednych gminach świadczenie
przyznaje urząd gminy, w innych ośrodek pomocy społecznej).
A może Fundusz
Jeśli egzekucja alimentów nie jest prowadzona w Polsce, bo
dłużnik mieszka za granicą, w celu potwierdzenia bezskuteczności
egzekucji do wniosku o przyznanie świadczenia z Funduszu
Alimentacyjnego trzeba dołączyć zaświadczenie z sądu lub
zagranicznej instytucji egzekucyjnej, potwierdzające bezskuteczność
egzekucji zasądzonych alimentów lub niemożność prowadzenia
egzekucji.
Resort pracy i polityki społecznej w wytycznych dotyczących
korzystania z Funduszu Alimentacyjnego podkreśla, że aby nabyć
prawo do świadczenia, dziecko, które ma zasądzone alimenty, nie
musi być wychowywane przez rodzica samotnie. Pieniądze należą się
też dzieciom, których opiekun zawarł kolejny związek małżeński,
żyje w nieformalnym związku lub którego formalny mąż/żona nie płaci
zasądzonych alimentów.
Wysokość świadczenia z Funduszu Alimentacyjnego zależy od
średniego miesięcznego dochodu netto na osobę w rodzinie w roku
poprzedzającym wniosek o zaliczkę alimentacyjną. Nie może on
przekroczyć 725 zł. Przeciętny miesięczny dochód na osobę w
rodzinie oblicza się, dzieląc łączną kwotę rocznego dochodu
uzyskanego przez wszystkich członków rodziny przez 12, czyli przez
liczbę miesięcy w roku, a następnie przez liczbę członków rodziny.
Świadczenia z FA przysługują w kwocie bieżąco zasądzonych
alimentów, ale nie mogą wynieść więcej niż po 500 zł na każde z
uprawnionych do alimentów dzieci.
Jeżeli rodzic, który ma zasądzone alimenty, nie wywiązuje się ze
swojego obowiązku lub jeśli egzekucja komornicza nie przynosi
efektu, można wystąpić o alimenty na dziecko względem jego
najbliższej rodziny - rodziców czy rodzeństwa.
Artykuł został wydrukowany z serwisu www.mamazone.pl.